التخطي إلى المحتوى الرئيسي

بێكه‌ڵكه‌...یان یۆنانیه‌ ناخوێنرێته‌وه‌ ‌

خالد سلێمان‌
27/5/2012

له‌ناوه‌نده‌ كولتوریه‌كانی میسری نیوه‌ی دووه‌می سه‌ده‌ی بیسته‌مدا، هه‌ر كتێبێك یان بابه‌تێكی فیكری یان سیاسی یان كولتوری له‌ ئاستی بیری باودا نه‌بوایه‌، ده‌یانوت ئه‌مه‌ بێكه‌ڵكه‌ یان یۆنانیه‌و ناخوێنرێته‌وه‌؛ یانی شتێكه‌ له‌ ده‌ره‌وه‌ی تێگه‌یشتندایه‌. ئه‌وه‌ی لێره‌دا ده‌مه‌وێت باسی بكه‌م په‌یوه‌ندی به‌مه‌ی دووه‌میانه‌وه‌ نیه‌، واته‌ یۆنانی نیه‌و تێگه‌یشتنی زۆر ئاسانه‌، شتێكه‌ په‌یوه‌ندی به‌زمانی كوردییه‌وه‌ هه‌یه‌ له‌ عیراقدا. چیرۆكه‌كه‌ش به‌م شێوه‌یه‌و له‌وانه‌یه‌ بچێته‌ ڕیزی بێكه‌ڵكییه‌وه‌، به‌ڵام نه‌ك به‌لای عه‌ره‌بی عیراقییه‌وه‌ به‌ڵكو به‌لای كورد خۆیه‌وه‌.. 

پێش چه‌ند ڕۆژێك چومه‌ سه‌ر سایتی (مه‌وتنی) كه‌ پێش چه‌ند ساڵێك له‌لایه‌ن سوپای ئه‌مریكییه‌وه‌ وه‌ك سایتێكی زانیاری و كۆمه‌ڵایه‌تی ئاراسته‌كراو بۆ توێژی گه‌نجانی عیراق دامه‌زرا. له‌سه‌ره‌تای ده‌ستپێكی پرۆژه‌كه‌وه‌ زمانی سه‌ره‌كی سایته‌كه‌ هه‌ردوو زمانی عه‌ره‌بی و كوردی بون، دوای ئه‌وه‌ش زمانی فارسی و ئینگلیزی بۆ زیادكرا. ئه‌وه‌ی بۆم ده‌ركه‌وت سایته‌كه‌ی سوپای ئه‌مریكی بۆ گه‌نجه‌كانی وڵات، زمانی كوردی لابردوه‌و ته‌نها زمانی ئینگلیزی و فارسی له‌گه‌ڵ عه‌ره‌بیه‌كه‌دا هێشتوه‌ته‌وه‌؛ یانی زمانی كوردی بێكه‌ڵكه‌!!
له‌وانه‌یه‌ گله‌یمان نه‌ له‌ سوپای ئه‌مریكی و نه‌ له‌برا “عه‌ره‌به‌كانمان” هه‌بێت، چونكه‌ دوور نیه‌ وه‌ك زمانی یۆنانی ته‌ماشای زمانی كوردی بكه‌ن و به‌لایانه‌وه‌ نه‌خوێنرێته‌وه‌.
ئه‌وه‌ی سه‌یره‌و جێگای سه‌رسوڕمان و له‌سه‌ر ڕاوه‌ستانه‌ پێگه‌ی زمانی كوردیه‌ لای حكومه‌تی عیراقی (ئه‌نجومه‌نی وه‌زیران به‌تایبه‌تی) و وزاره‌ته‌كانی حكومه‌ت و له‌ناویاندا 
ئه‌و وزاره‌تانه‌ی كه‌ كورد به‌ڕێوه‌ی ده‌به‌ن تا ئێستا جگه‌ له‌ سایتی سه‌رۆكایه‌تی كۆمارو سایتی په‌رله‌مانی عیراق، هیچ دامه‌زراوه‌یه‌كی سیاسی تر له‌ عیراقدا زمانی كوردی به‌كار ناهێنێت، له‌ كاتێكدا له‌ ده‌ستوری فێدێراڵدا كوردیی، زمانی ڕه‌سمی ده‌وڵه‌ته‌و ده‌بێت له‌ هه‌مو ئاسته‌كاندا مامه‌ڵه‌ی پێبكرێت و بكرێته‌ ئامرازی په‌یوه‌ندی ڕه‌سمی “عیراقی نوێ” وه‌ك ناوی لێده‌نریت. به‌ڵام جگه‌ له‌و دوو سایته‌ ته‌نانه‌ت سایتی ڕه‌سمی حكومه‌تی عیراق ته‌نها به‌عه‌ره‌بییه‌و به‌شی كوردی تێدانیه‌، به‌مه‌رجێك له‌ ڕۆژی پێكهێنانی حكومه‌تی عیراقییه‌وه‌ تا ئه‌م چركه‌یه‌ جێگری سه‌رۆكی حكومه‌ت كورده‌. یه‌كێكیش له‌و وزاره‌تانه‌ی كه‌به‌گرنگترینیان داده‌نرێت و ڕۆژانه‌ هه‌زاران كه‌س له‌ناوه‌وه‌و ده‌ره‌وه‌ی وڵات سه‌ردانی ده‌كه‌ن و كاریان پێده‌بێت، سایتی وزاره‌تی ده‌ره‌وه‌یه‌ كه‌ وه‌زیره‌كه‌ی كورده‌و چه‌ند ساڵێكه‌ له‌و پۆسته‌دایه‌. سایتی وزاره‌تی ده‌ره‌وه‌ ته‌نها به‌عه‌ره‌بی و ئینگلیزیه‌و كورد تیایدا بێبه‌شه‌. گوایه‌ بڵێی جه‌نابی وه‌زیری ده‌ره‌وه‌و وه‌زیره‌كانی تری كورد له‌ ناو حكومه‌تی عیراقدا، وا بزانن كه‌ كورد پێویستی به‌زمانه‌كه‌ی خۆی نه‌بێت و به‌بێكه‌ڵكی بزانێت، یان به‌یۆنانی بزانێت و لێی تێنه‌گات.

سەرچاوە:  

تعليقات

المشاركات الشائعة من هذه المدونة

أزمة المياه تهدّد الشرق الأوسط.. والعراق على الخط الأحمر

خالد سليمان  يشير مدير المعهد العلمي للبيئة في جامعة جنيف مارتن بينيستون إلى ذوبان شبه كلي لثلوج جبال الألب نهاية القرن الحالي، حيث لا يبقى سوى القليل منه في الأعالي. يعود سبب ذوبان هذه الثلوج التي تغذي أنهار (راين، دانوب، بو، رون) ويعتمدها ١٦٠ مليون نسمة في غالبية أنحاء أوروبا للزراعة والنقل والطاقة والغذاء، إلى التغيير المناخي وارتفاع درجات حرارة الأرض، ناهيك عن الازدياد السكاني حيث تشير الإحصائيات المتوقعة إلى وصول نسبة سكان المعمورة إلى ١٠ ملايين نهاية هذا القرن.  كانت هذه الصورة بداية لمؤتمر دولي بعنوان “السلام الأزرق” حول دور المياه في السلام والتنمية المستدامة في الشرق الأوسط نظمه Stratigic Foresight Group وجامعة جنيف بالتعاون مع وكالة سويسرا للتنمة والتعاون الاسبوع الثاني من شهر أكتوبر ٢٠١٥. 

مەرگی زانستە مرۆییەکان

خالید سلێمان   لەناوەڕاستی هەشتاکانی سەدەی ڕابوردوودا توێژەرو بیرمەندی بەریتانی ستیڤن ڕۆز و چەند توێژەرو بیرمەندێکی کەنەدی و ئەمریکی کتێبێکیان بەناونیشانی (زیندەناسی و ئایدیۆلۆژیاو سروشتی مرۆڤایەتی) بڵاوکردەوەو لە کاتی خۆیدا دیبەیتێکی فراوانی لە نێوان دەستەبژێری سیاسی و ئەکادیمی و زانستی ئەوروپاو ئەمریکادا دروست کرد. هۆکاری ئەو دیبەیتەش ئەوەبوو کە نووسەرانی کتێبەکە لەگەڵ ئەوەی وڵامی ئەو ڕەوتە زانستیەیان دایەوە کە پێیان وابوو مەسەلەی ژیریی لای مرۆڤ پەیوەستە بە پێکهاتەی جینەوە، بەڵام لەگەڵ ئەوەشدا ڕەخنەیەکی ڕاستەوخۆ بوو دژی سیاسەتی سەرۆکی ئەمریکا رۆناڵد ڕیگن و سەرۆک وەزیرانی بەریتانیا مارگرێت تاتشەر، چونکە لە سیاساتی گشتیدا پاڵپشتی ئەو ڕەوتە زانسیتیەیان دەکرد کە جیاوازیە کۆمەڵایەتیەکان دەگەڕێنێتەوە بۆ جیاوازی لە پێکهاتەی "جینی" و هۆکارە ئابووری و سیاسی و ئایدیۆلۆژیەکانیان پشت گوێ دەخست.   ساڵی ١٩٥٩ زانای فیزیاو ڕۆماننووسی بەریتانی چارلز پێرسی سنۆ لە وانەیەکدا لە زانکۆی (کامبرێدج)، هێڕشێکی توند دەکاتە سەر زانستە مرۆییەکان و بەشێوەیەک وەسفیان دەکات کە هیچ پێشکەش مرۆڤایەتی ناکەن...

نوري المالكي وجيشه وضباطه البعثيين, إليكم الأسماء

لا مانع ان ترتكب القوات التابعة لرئيس الوزراء نوري المالكي وتحت قيادة الضباط البعثيين (الأشاوس) مجازر في "دوزخورماتو" وغيرها من المناطق المستقطعة من كوردستان, إليكم أسماء ضباط الجيش العراقي في عهد الديكتاتور صدام حسين وقد أعادهم نوري المالكي إلى جيشه (الباسل) وسلمهم المناطق التي تسمى بالمتنازع عليها وهي في الحقيقة مستقطعة من كوردستان    الفريق الأول الركن عبود قنبر هاشم المالكي- -معاون رئيس أركان الجيش حاليا  الفريق الأول الركن موحان حافظ الفريجي(سابقا التكريتي)- مستشار أقدم وزارة الدفاع  الفريق الأول الركن طالب شغاتي مشاري الكناني- قائد جهاز مكافحة الإرهاب الفريق الأول الركن احمد هاشم عودة – قائد عمليات ب